Efir ýaglarynyň köpüsi bug distillasiýasy arkaly alynýar. Bu usulda suw gazanda gaýnadylýar we bug suw gazanynyň üstünde asylýan ösümlik materialyndan geçip, ýagy ýygnaýar we soňra bugy gaýtadan suwa öwürýän kondensatordan geçirilýär. Soňky önüm distillat diýlip atlandyrylýar. Distillat gidrosoldan we efir ýagyndan ybarat.
Efir ýaglary, şeýle hem efir ýaglary ýa-da uçujy ýaglar diýlip atlandyrylýan, ösümliklerden alynýan aromatik konsentrlenen gidrofob uçujy suwuklykdyr. Efir ýaglary gyrymsy agaçlaryň, gyrymsy agaçlaryň, otlaryň we agaçlaryň güllerinden, ýapraklaryndan, sapaklaryndan, gabyklaryndan, tohumlaryndan ýa-da köklerinden alynýar. Efir ýagynda alynýan ösümligiň häsiýetli ysy ýa-da mazmuny bar.
Başgaça aýdylanda, efir ýaglary ösümligiň ýa-da agajyň güllerinden, ýapraklaryndan, köklerinden, gabyklaryndan, miwelerinden, smolalaryndan, tohumlaryndan, iňňelerinden we şahalaryndan alynýan essensiýadyr.
Efir ýaglary ösümlikleriň ýöriteleşdirilen öýjüklerinde ýa-da mäzlerinde tapylýar. Olar ysly otlaryň, otlaryň, gülleriň we miweleriň özüne mahsus ysynyň we tagamynyň sebäbidir. Ähli ösümliklerde bu aromatiki birleşmeleriň ýokdugyny bellemek gyzyklydyr. Häzirki wagtda 3000 töweregi efir ýaglary bellidir, olaryň 300 töweregi täjirçilik taýdan möhüm hasaplanýar.
Efir ýaglary uçujy bolup, howa täsir edende çalt buharlanýar. Efir ýaglarynyň köpüsi reňksiz, diňe gyzyl reňkli darçyn efir ýagy, gök reňkli çopantelpek we ýaşyl reňkli ýowşan efir ýagy ýaly birnäçe ýaglardan başga. Şonuň ýaly-da, efir ýaglarynyň köpüsi suwdan has ýeňil, diňe darçyn efir ýagy, sarymsak efir ýagy we ajy badam efir ýagy ýaly birnäçe ýaglardan başga. Efir ýaglary adatça suwuk bolýar, ýöne temperatura görä gaty (orris) ýa-da ýarym gaty (rose) bolup hem bilýär.
Efir ýaglary çylşyrymly düzümde bolup, ýüzlerçe özboluşly we dürli himiki komponentleri öz içine alýar, şol sanda spirtler, aldegidler, efirler, efirler, uglewodorodlar, ketonlar we mono- we seskwiterpenler ýa-da fenilpropanlar toparynyň fenollary, şeýle hem uçujy däl laktonlar we mumlar.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 7-nji maýy